“Geluid bij beelden raakt mij recht in mijn hart”
Tekst Karin Veldkamp. Foto Marc van Kempen
John Leenaarts werkte 30 jaar op de buitenlandredactie van het NOS Journaal en doceerde 35 jaar tv-journalistiek in Tilburg. Sinds een kleine twee jaar is hij met pensioen, maar deelt hij graag zijn ervaringen, onder andere in een aantal workshops bij de Lindenberg.
Dertig jaar lang ging hij drie dagen per week met de trein naar Hilversum. “Ik was de ‘beste’ krantenlezer van de redactie”, lacht John. “Ik had de buitenlandpagina’s van twee kranten altijd al doorgenomen. Als ik op de redactie arriveerde was meestal al besloten met welk item ik aan de slag ging.” John maakte in dertig jaar tijd duizenden items en zag veel heftige beelden. In zijn workshop geeft hij een kijkje achter de schermen. “De redactie van de NOS krijgt beelden en verhalen van allerlei internationale persbureaus, zoals Reuters en AP. Op basis daarvan ging ik aan de slag met een eigen item. Ik had veel vrijheid en kon mijn eigen keuzes maken, natuurlijk ging het langs de eindredacteur, maar er werd nooit veel aangepast.”
Ethiek en fake
In de loop der jaren legde John zijn eigen archief aan met wel vijftig tot zestig items over gebeurtenissen die velen zich vast nog wel herinneren. “Ik vond het leuk er nog iets mee te doen. Tijdens mijn afscheid op het werk heb ik toen een workshop aan collega’s gegeven en dat werd zeer positief ontvangen. Op basis daarvan besloot ik om workshops aan te bieden; daarin laat ik zien hoe je een item maakt, welke keuzes je waarom maakt en snij ethische vraagstukken aan. Uiteraard komen ook de fake beelden ter sprake en is er alle ruimte voor gesprek en discussie. Ik kijk per workshop wie mijn doelgroep is en welke nieuwsitems ik dan gebruik.”
“Ik word meer geraakt door emotie dan door gruwelijkheid”
John heeft genoeg om uit te putten en komt ook met een paar voorbeelden die hemzelf diep raakten. “Waarschijnlijk kan iedereen zich nog wel de onthoofding van een Amerikaanse journalist door IS herinneren. Wij zagen de hele film. Afschuwelijk. Het beeld was vreselijk, maar bij mij kwam vooral het geluid heel hard binnen. De discussie binnen de redactie ging echter over de beelden: hoeveel bloed laat je zien? Dat zijn wel dilemma’s. Soms kozen we er voor om bepaalde beelden niet te laten zien omdat ze te heftig zijn, zoals de Amerikaans zwarte man die door de politie in zijn rug werd neergeschoten. Dit was misselijkmakend om naar te kijken. Dan ‘freezen’ we het beeld op het moment suprême. Ook over Gaza heb ik nog een paar items gemaakt. We kregen vreselijke beelden binnen. Ik koos er met Gaza voor om vooral de wanhoop te laten zien. De kreten van mensen, het geluid, is zeer indringend. Mij raakt dat recht in mijn hart. Eenmaal op weg naar huis, in de trein, zat ik soms nog te ‘shaken’ van alle beelden. Een paar keer heb ik gehuild in de trein. Dat was nadat ik de beelden van de opgeblazen hoofden van kinderen door de gifgas aanval van Saddam Hoessein had gezien en ook bij de aanval van Anders Breivik, die in Noorwegen 69 jonge sociaaldemocraten doodschoot. In beide gevallen speelde mee dat mijn eigen kinderen toen dezelfde leeftijd hadden. Overigens heb ik ook gehuild toen Obama president werd. Ik word zelf vooral geraakt door emotie, meer dan door gruwelijkheid.”
Workshops
John heeft veel zin om zijn ervaringen te delen in de workshops. In oktober staan er twee gepland bij de Lindenberg. “Mensen vinden het vaak interessant om te zien hoe het werkt bij het Journaal dat toch een soort icoon is van de Nederlandse journalistiek”. John zou graag zien dat er ook jongeren op de workshops afkomen, omdat die zich veel laten leiden door het nieuws op de socials. Dan kan een kijkje achter de schermen wellicht een ander inzicht geven. De workshops zijn natuurlijk interactief. Er is veel ruimte voor vragen, discussie en het bespreken van ethische dilemma’s
De workshops zijn op 2 en 9 oktober. Kaarten à 5 euro (inclusief een drankje) zijn te bestellen bij de Lindenberg. Als er meer belangstelling is, kom je op een wachtlijst en volgen er meer bijeenkomsten. John geeft ook workshops voor (vrijwilligers)organisaties, scholen of eventueel bij mensen thuis. Interesse? Mail naar .
------------------------------
© Marc van Kempen Fotografie
Bij interesse in de foto kunt u contact opnemen via:
www.marcvankempenfotografie.nl
No use allowed without permission
Online/Offline/Commercial